Yaşadığı İldeki Ekonomik Faaliyetler
1) Rize ve çevresi her mevsim yağışlı ve ılıman bir iklime sahiptir. Bu iklim şartları, bölgede çay tarımının yapılmasını zorunlu kılmıştır. Bölge halkının büyük bir kısmı geçimini çay bahçelerinden sağlar. Elde edilen çaylar, yine aynı bölgedeki fabrikalarda işlenerek paketlenir ve tüm ülkeye dağıtılır.
Bu metinden hareketle aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?
A) Çay fabrikaları sadece yağışlı günlerde çalışmaktadır.
B) Tarımsal üretim, fabrikaların kapanmasına neden olmaktadır.
C) Ekonomik faaliyetler ile bölgenin coğrafi ve iklim şartları arasında sıkı bir bağ vardır.
D) Rize'de çay dışında hiçbir bitkinin yetişmesi mümkün değildir.
2) Antalya, uzun geçen yaz mevsimi ve doğal güzellikleri sayesinde her yıl milyonlarca turisti ağırlar. Bu durum sadece otel sahiplerine değil; taksicilere, restoranlara, hediyelik eşya satan esnafa ve hatta yaz aylarında çalışmak için şehre gelen öğrencilere de gelir kapısı oluşturur.
Bu durum, turizm faaliyetleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?
A) Turizmin sadece yabancı turistlerle yapılabileceğini
B) Bir bölgedeki ekonomik faaliyetin, farklı meslek gruplarını ve istihdamı olumlu etkilediğini.
C) Tarım arazilerinin turizm nedeniyle giderek azaldığını
D) Şehirdeki insanların sadece yaz aylarında çalıştığını
3) Zonguldak ve çevresinde çıkarılan taş kömürü, yüksek ısı verdiği için demirin eritilmesinde kullanılır. Bu nedenle demir madeni başka şehirlerden (örneğin Sivas'tan) çıkarılsa bile, onu işlemek için kurulan büyük demir-çelik fabrikaları taş kömürü yataklarına yakın olan Karabük ve Ereğli'de kurulmuştur.
Bu metne göre sanayi tesislerinin kurulacağı yer seçilirken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınmıştır?
A) Enerji kaynaklarına yakınlık
B) Bölgenin turistik özellikleri
C) İklimin her mevsim ılıman olması
D) Tarım arazilerinin genişliği
4) Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) ile birlikte bölgedeki uçsuz bucaksız tarım arazileri, barajlardan gelen su kanallarıyla sulanmaya başlanmıştır. Eskiden kuraklık nedeniyle sadece mercimek ve buğday ekebilen çiftçiler, sulama imkânıyla birlikte pamuk ve mısır gibi daha çok kazandıran ürünler yetiştirmeye başlamış, bölgenin ekonomik geliri hızla artmıştır.
Bu metin, ekonomi ile ilgili hangi gerçeği ortaya koymaktadır?
A) Su kanalları yapıldıkça toprakların verimi azalır.
B) Kurak bölgelerde hiçbir zaman tarım yapılamaz.
C) İnsan müdahalesi ve teknolojik yatırımlar, bir bölgenin ekonomik kaderini olumlu yönde değiştirebilir. D) Pamuk ve mısır sadece Güneydoğu Anadolu'da yetişen bitkilerdir.
5) İzmit, ülkemizin en önemli sanayi merkezlerinden biridir. Şehrin bu kadar gelişmesinde sadece hammaddeye yakınlık değil, aynı zamanda büyük bir limana sahip olması ve Asya ile Avrupa'yı birbirine bağlayan önemli kara yollarının buradan geçmesi büyük rol oynamıştır.
Bu metinden çıkarılacak en net sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sanayinin gelişmesi için ulaşım ve taşıma ağının güçlü olması kritik bir faktördür.
B) Liman olan her şehirde mutlaka büyük fabrikalar kurulur.
C) Kocaeli'de tarım yapılamadığı için sanayi gelişmiştir.
D) Kara yolları sadece sanayi ürünlerini taşımak için yapılır.
6) Ülkemizin bazı yörelerinde arazinin çok dağlık ve engebeli olması tarım alanlarını daraltmıştır. Traktör gibi makinelerin de zor kullanıldığı bu bölgelerde halk, geçimini sağlamak için denizlere yönelmiş veya orman ürünlerini değerlendirerek alternatif gelir kaynakları yaratmıştır.
Bu durum aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?
A) Makineli tarım her türlü arazide kolayca yapılabilir.
B) İnsanlar doğayı tamamen kendi isteklerine göre değiştirebilirler.
C) Coğrafi engeller, insanları farklı ve alternatif ekonomik alanlara yönelmeye mecbur bırakabilir.
D) Dağlık alanlarda yaşayan insanlar hiçbir ekonomik faaliyet yapamazlar.
7) Ege Bölgesi'nde yer alan Manisa ve İzmir gibi illerimizde zeytin üretimi oldukça yaygındır. Zeytin ağaçlarının çokluğu; bu illerde zeytinyağı fabrikalarının, sabun üretim atölyelerinin ve zeytin ambalajlama tesislerinin de peş peşe açılmasını sağlamıştır.
Bu metne göre tarım ve sanayi arasındaki ilişki nasıl açıklanabilir?
A) Sanayi geliştikçe tarımsal üretim tamamen durur.
B) Tarımsal ürünler, o bölgede tarıma dayalı sanayi kollarının gelişmesine zemin hazırlar.
C) Fabrikalar, zeytin ağaçlarının verimini düşürür.
D) Zeytinyağı sadece dış ülkelere satılmak için üretilir.
8) Ankara, başkent olması nedeniyle bakanlıkların, Türkiye Büyük Millet Meclisinin, büyük hastanelerin ve üniversitelerin toplandığı bir ildir. Bu nedenle Ankara'da yaşayan insanların büyük bir kısmı tarlada veya fabrikada çalışmak yerine memurluk, doktorluk, güvenlik görevlisi, öğretmenlik gibi mesleklerle uğraşır.
Buna göre bir şehirdeki ekonomik faaliyetlerin türünü aşağıdakilerden hangisi doğrudan etkilemiştir? A) Şehrin üstlendiği siyasi, idari ve sosyal işlevler
B) Şehrin denize olan uzaklığı
C) Topraklarının ne kadar verimli olduğu
D) Yeraltı zenginliklerinin varlığı
9) Nevşehir yöresi, rüzgâr ve suların aşındırmasıyla oluşan peri bacalarına ve yeraltı şehirlerine sahiptir. Bölge halkı, bu doğal ve tarihi güzellikleri görmek için gelen misafirler sayesinde butik oteller açmış, sıcak hava balonu turları düzenlemeye ve yöresel çömlekler satmaya başlamıştır.
Bu metinden çıkarılabilecek en kapsamlı yargı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Doğal ve tarihi miraslar, doğru değerlendirildiğinde bölge ekonomisi için önemli bir kazanca dönüşür. B) Peri bacaları sadece sıcak hava balonuna binmek için kullanılır.
C) Kapadokya'da turizm dışında hiçbir ekonomik faaliyet yapılamaz.
D) Turistler sadece tarihi şehirleri ziyaret etmeyi severler.
10) Akdeniz kıyılarında kış ayları oldukça ılık geçer. Bölge halkı, naylon veya camdan yaptıkları "sera" adı verilen kapalı mekânlarda, soğuk havadan etkilenmeden kışın ortasında bile domates, biber, salatalık gibi sebzeleri yetiştirmeyi başarmış ve bunları kar yağan doğu illerine satmıştır.
Buna göre seracılık faaliyeti ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Sadece kendi ihtiyaçlarını karşılamak için yapılmış bir faaliyettir.
B) İnsanlar doğanın sunduğu iklim imkânlarını kullanarak ticari kazanç elde etmişlerdir.
C) Kış aylarında sebze tüketimi sağlığa zararlıdır.
D) Seracılık faaliyeti sadece kar yağan bölgelerde yapılabilmektedir.
11) "Eğer yaşadığınız ilde geniş otlaklar, yüksek ve serin yaylalar varsa orada büyükbaş hayvancılık yapılır. Hayvancılığın geliştiği bu yerlerde sadece et ve süt elde edilmez; aynı zamanda yün, deri, sucuk ve peynir gibi ürünlerin işlendiği küçük işletmeler de hayat bulur."
Bu düşünceyi savunan bir uzman, aşağıdakilerden hangisini vurgulamaktadır? A) Hayvancılığın tarımdan daha yorucu bir iş olduğunu
B) Bir ekonomik faaliyetin, zincirleme bir etkiyle yeni üretim alanları ve iş kolları doğurduğunu
C) Deri ve peynir fabrikalarının yaylalara zarar verdiğini
D) Büyükbaş hayvanların sadece yüksek yerlerde yaşayabileceğini
12) Doğu Anadolu Bölgesi'nin yüksek kesimlerinde kışlar çok uzun ve karlı, yazlar ise kısa ve serin geçer. Bu durum, tarım ürünlerinin olgunlaşmasını ve çeşitlenmesini zorlaştırır. Ancak yaz yağmurlarıyla yeşeren uzun boylu çayırlar, bu bölgede büyükbaş hayvancılığın temel geçim kaynağı olmasını sağlamıştır.
Bölge halkının tarım yerine hayvancılığa yönelmesinin temel sebebi nedir?
A) Tarım yapmayı sevmemeleri ve hayvanları daha kolay yetiştirmeleri
B) İklim şartlarının ve bitki örtüsünün tarıma izin vermeyip hayvancılığı desteklemesi
C) Devletin tarım yapmayı yasaklamış olması
D) Hayvancılıktan elde edilen gelirin tüm ülkeye yetecek kadar çok olması
Cevap Anahtarı
1. C | 2. B | 3. A | 4. C | 5. A |6. C | 7. B | 8. A | 9. A | 10. B |11. B | 12. B
1) Rize ve çevresi her mevsim yağışlı ve ılıman bir iklime sahiptir. Bu iklim şartları, bölgede çay tarımının yapılmasını zorunlu kılmıştır. Bölge halkının büyük bir kısmı geçimini çay bahçelerinden sağlar. Elde edilen çaylar, yine aynı bölgedeki fabrikalarda işlenerek paketlenir ve tüm ülkeye dağıtılır.
Bu metinden hareketle aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?
A) Çay fabrikaları sadece yağışlı günlerde çalışmaktadır.
B) Tarımsal üretim, fabrikaların kapanmasına neden olmaktadır.
C) Ekonomik faaliyetler ile bölgenin coğrafi ve iklim şartları arasında sıkı bir bağ vardır.
D) Rize'de çay dışında hiçbir bitkinin yetişmesi mümkün değildir.
2) Antalya, uzun geçen yaz mevsimi ve doğal güzellikleri sayesinde her yıl milyonlarca turisti ağırlar. Bu durum sadece otel sahiplerine değil; taksicilere, restoranlara, hediyelik eşya satan esnafa ve hatta yaz aylarında çalışmak için şehre gelen öğrencilere de gelir kapısı oluşturur.
Bu durum, turizm faaliyetleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?
A) Turizmin sadece yabancı turistlerle yapılabileceğini
B) Bir bölgedeki ekonomik faaliyetin, farklı meslek gruplarını ve istihdamı olumlu etkilediğini.
C) Tarım arazilerinin turizm nedeniyle giderek azaldığını
D) Şehirdeki insanların sadece yaz aylarında çalıştığını
3) Zonguldak ve çevresinde çıkarılan taş kömürü, yüksek ısı verdiği için demirin eritilmesinde kullanılır. Bu nedenle demir madeni başka şehirlerden (örneğin Sivas'tan) çıkarılsa bile, onu işlemek için kurulan büyük demir-çelik fabrikaları taş kömürü yataklarına yakın olan Karabük ve Ereğli'de kurulmuştur.
Bu metne göre sanayi tesislerinin kurulacağı yer seçilirken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınmıştır?
A) Enerji kaynaklarına yakınlık
B) Bölgenin turistik özellikleri
C) İklimin her mevsim ılıman olması
D) Tarım arazilerinin genişliği
4) Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) ile birlikte bölgedeki uçsuz bucaksız tarım arazileri, barajlardan gelen su kanallarıyla sulanmaya başlanmıştır. Eskiden kuraklık nedeniyle sadece mercimek ve buğday ekebilen çiftçiler, sulama imkânıyla birlikte pamuk ve mısır gibi daha çok kazandıran ürünler yetiştirmeye başlamış, bölgenin ekonomik geliri hızla artmıştır.
Bu metin, ekonomi ile ilgili hangi gerçeği ortaya koymaktadır?
A) Su kanalları yapıldıkça toprakların verimi azalır.
B) Kurak bölgelerde hiçbir zaman tarım yapılamaz.
C) İnsan müdahalesi ve teknolojik yatırımlar, bir bölgenin ekonomik kaderini olumlu yönde değiştirebilir. D) Pamuk ve mısır sadece Güneydoğu Anadolu'da yetişen bitkilerdir.
5) İzmit, ülkemizin en önemli sanayi merkezlerinden biridir. Şehrin bu kadar gelişmesinde sadece hammaddeye yakınlık değil, aynı zamanda büyük bir limana sahip olması ve Asya ile Avrupa'yı birbirine bağlayan önemli kara yollarının buradan geçmesi büyük rol oynamıştır.
Bu metinden çıkarılacak en net sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sanayinin gelişmesi için ulaşım ve taşıma ağının güçlü olması kritik bir faktördür.
B) Liman olan her şehirde mutlaka büyük fabrikalar kurulur.
C) Kocaeli'de tarım yapılamadığı için sanayi gelişmiştir.
D) Kara yolları sadece sanayi ürünlerini taşımak için yapılır.
6) Ülkemizin bazı yörelerinde arazinin çok dağlık ve engebeli olması tarım alanlarını daraltmıştır. Traktör gibi makinelerin de zor kullanıldığı bu bölgelerde halk, geçimini sağlamak için denizlere yönelmiş veya orman ürünlerini değerlendirerek alternatif gelir kaynakları yaratmıştır.
Bu durum aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?
A) Makineli tarım her türlü arazide kolayca yapılabilir.
B) İnsanlar doğayı tamamen kendi isteklerine göre değiştirebilirler.
C) Coğrafi engeller, insanları farklı ve alternatif ekonomik alanlara yönelmeye mecbur bırakabilir.
D) Dağlık alanlarda yaşayan insanlar hiçbir ekonomik faaliyet yapamazlar.
7) Ege Bölgesi'nde yer alan Manisa ve İzmir gibi illerimizde zeytin üretimi oldukça yaygındır. Zeytin ağaçlarının çokluğu; bu illerde zeytinyağı fabrikalarının, sabun üretim atölyelerinin ve zeytin ambalajlama tesislerinin de peş peşe açılmasını sağlamıştır.
Bu metne göre tarım ve sanayi arasındaki ilişki nasıl açıklanabilir?
A) Sanayi geliştikçe tarımsal üretim tamamen durur.
B) Tarımsal ürünler, o bölgede tarıma dayalı sanayi kollarının gelişmesine zemin hazırlar.
C) Fabrikalar, zeytin ağaçlarının verimini düşürür.
D) Zeytinyağı sadece dış ülkelere satılmak için üretilir.
8) Ankara, başkent olması nedeniyle bakanlıkların, Türkiye Büyük Millet Meclisinin, büyük hastanelerin ve üniversitelerin toplandığı bir ildir. Bu nedenle Ankara'da yaşayan insanların büyük bir kısmı tarlada veya fabrikada çalışmak yerine memurluk, doktorluk, güvenlik görevlisi, öğretmenlik gibi mesleklerle uğraşır.
Buna göre bir şehirdeki ekonomik faaliyetlerin türünü aşağıdakilerden hangisi doğrudan etkilemiştir? A) Şehrin üstlendiği siyasi, idari ve sosyal işlevler
B) Şehrin denize olan uzaklığı
C) Topraklarının ne kadar verimli olduğu
D) Yeraltı zenginliklerinin varlığı
9) Nevşehir yöresi, rüzgâr ve suların aşındırmasıyla oluşan peri bacalarına ve yeraltı şehirlerine sahiptir. Bölge halkı, bu doğal ve tarihi güzellikleri görmek için gelen misafirler sayesinde butik oteller açmış, sıcak hava balonu turları düzenlemeye ve yöresel çömlekler satmaya başlamıştır.
Bu metinden çıkarılabilecek en kapsamlı yargı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Doğal ve tarihi miraslar, doğru değerlendirildiğinde bölge ekonomisi için önemli bir kazanca dönüşür. B) Peri bacaları sadece sıcak hava balonuna binmek için kullanılır.
C) Kapadokya'da turizm dışında hiçbir ekonomik faaliyet yapılamaz.
D) Turistler sadece tarihi şehirleri ziyaret etmeyi severler.
10) Akdeniz kıyılarında kış ayları oldukça ılık geçer. Bölge halkı, naylon veya camdan yaptıkları "sera" adı verilen kapalı mekânlarda, soğuk havadan etkilenmeden kışın ortasında bile domates, biber, salatalık gibi sebzeleri yetiştirmeyi başarmış ve bunları kar yağan doğu illerine satmıştır.
Buna göre seracılık faaliyeti ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Sadece kendi ihtiyaçlarını karşılamak için yapılmış bir faaliyettir.
B) İnsanlar doğanın sunduğu iklim imkânlarını kullanarak ticari kazanç elde etmişlerdir.
C) Kış aylarında sebze tüketimi sağlığa zararlıdır.
D) Seracılık faaliyeti sadece kar yağan bölgelerde yapılabilmektedir.
11) "Eğer yaşadığınız ilde geniş otlaklar, yüksek ve serin yaylalar varsa orada büyükbaş hayvancılık yapılır. Hayvancılığın geliştiği bu yerlerde sadece et ve süt elde edilmez; aynı zamanda yün, deri, sucuk ve peynir gibi ürünlerin işlendiği küçük işletmeler de hayat bulur."
Bu düşünceyi savunan bir uzman, aşağıdakilerden hangisini vurgulamaktadır? A) Hayvancılığın tarımdan daha yorucu bir iş olduğunu
B) Bir ekonomik faaliyetin, zincirleme bir etkiyle yeni üretim alanları ve iş kolları doğurduğunu
C) Deri ve peynir fabrikalarının yaylalara zarar verdiğini
D) Büyükbaş hayvanların sadece yüksek yerlerde yaşayabileceğini
12) Doğu Anadolu Bölgesi'nin yüksek kesimlerinde kışlar çok uzun ve karlı, yazlar ise kısa ve serin geçer. Bu durum, tarım ürünlerinin olgunlaşmasını ve çeşitlenmesini zorlaştırır. Ancak yaz yağmurlarıyla yeşeren uzun boylu çayırlar, bu bölgede büyükbaş hayvancılığın temel geçim kaynağı olmasını sağlamıştır.
Bölge halkının tarım yerine hayvancılığa yönelmesinin temel sebebi nedir?
A) Tarım yapmayı sevmemeleri ve hayvanları daha kolay yetiştirmeleri
B) İklim şartlarının ve bitki örtüsünün tarıma izin vermeyip hayvancılığı desteklemesi
C) Devletin tarım yapmayı yasaklamış olması
D) Hayvancılıktan elde edilen gelirin tüm ülkeye yetecek kadar çok olması
Cevap Anahtarı
1. C | 2. B | 3. A | 4. C | 5. A |6. C | 7. B | 8. A | 9. A | 10. B |11. B | 12. B
