AZINLIKLARIN KURDUĞU CEMİYETLER
(Millî Varlığa Düşman Cemiyetler) – DERS NOTU
Azınlık Cemiyetleri Nedir?
Osmanlı Devleti içinde yaşayan gayrimüslim azınlıklar tarafından kurulan;
işgalci devletlerle iş birliği yapan,
Türk milletinin bağımsızlığına ve vatanın bütünlüğüne zarar veren cemiyetlerdir.

Ortak Amaçları:
Osmanlı topraklarını parçalamak
Azınlıklara bağımsız ya da özerk devlet kurmak
İtilaf Devletleri’ni desteklemek
Millî Mücadele’yi zayıflatmak

BAŞLICA AZINLIK CEMİYETLERİ

Mavri Mira Cemiyeti (Rum)

İstanbul’da Fener Rum Patrikhanesi merkezlidir

Büyük Yunanistan (Megali İdea) amacı güder

Silahlı çeteler kurmuştur

Pontus Rum Cemiyeti (Rum)

Karadeniz Bölgesi

Pontus Rum Devleti kurmak istedi

Silahlı isyanlar çıkardı

Etnik-i Eterya Cemiyeti (Rum)

Yunanistan desteklidir

Yunan bağımsızlığı ve genişlemesi için çalıştı

Osmanlı’ya karşı ayaklanmalar düzenledi

Hınçak Cemiyeti (Ermeni)

Doğu Anadolu

Bağımsız Ermeni Devleti kurmak

İsyanlar çıkardı

Taşnak Cemiyeti (Ermeni)

Doğu Anadolu

Ermeni devleti kurmayı amaçladı

Silahlı faaliyetlerde bulundu

Alyans İsrailit Cemiyeti (Yahudi)

Filistin

Yahudi yerleşimini artırmayı amaçladı

Siyonizm hareketiyle bağlantılıdır

LGS ALTIN KURAL

Soru “azınlık” diyorsa →

Rum – Ermeni – Yahudi

Türk cemiyetlerini hemen ele

LGS İÇİN KRİTİK NOKTALAR
(Azınlıkların Kurduğu Cemiyetler)

Kim Kurdu? (EN ÖNEMLİ TUZAK)

Gayrimüslim azınlıklar (Rum, Ermeni, Yahudi)

Türkler tarafından kurulanlar bu gruba girmez

Soru kökü:
“Osmanlı’daki azınlıklar tarafından kurulan…”

Amaç Ortaklığı

Amaçları Millî Mücadele’yi zayıflatmak

Toprak koparmak / devlet kurmak

Seçeneklerde geçen ifadeler:
“Bağımsız devlet kurmak”
“Osmanlı’yı parçalamak”
“İtilaf Devletleri ile iş birliği”

İtilaf Devletleri Desteği

Tamamı, işgalci devletler tarafından desteklenmiştir

Yunanistan, İngiltere, Fransa desteklidir

“Dış destek” ifadesi varsa → Azınlık cemiyeti olabilir

Bölge – Cemiyet Eşleştirmesi (ÇOK SORULUR)
Bölge Cemiyet
İstanbul – Fener Mavri Mira
Karadeniz Pontus Rum
Doğu Anadolu Hınçak – Taşnak
Yunanistan bağlantılı Etnik-i Eterya
Filistin Alyans İsrailit

Silahlı Faaliyet Vurgusu

Çoğu silahlı çeteler kurmuştur

İsyanlar ve karışıklık çıkarmışlardır

“Silahlı faaliyet”, “çete”, “isyan” → azınlık cemiyeti

Millî Mücadele’ye Bakış

Karşıdırlar

Desteklemezler

“Millî direnişi destekleyen” ifadesi varsa → ELENİR

Şiir
“Azınlık Cemiyetlerinin Gölgesi”
Osmanlı toprağında fitne büyüdü,
Azınlık cemiyetleri umut söndürdü,
Mavri Mira çetelerle yol aldı,
Pontus Karadeniz’de isyan saldı.
Etnik-i Eterya Yunan’a dayandı,
Hınçak ve Taşnak Doğu’da yandı,
Alyans İsrailit Filistin’e yöneldi,
Millî varlığa düşmanlık beslendi.