Ara Tatil Çalışma Soruları
Soru 1: Ortak miras, sadece onu barındıran devlete ait değil, tüm insanlığa aittir. Bu nedenle ortak mirası korumak tek bir ulusun değil, tüm insanlığın görevidir.
Bu metinden hareketle ortak miras eserleri hakkında aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) Ekonomik değeri en yüksek olan eserlerdir.
B) Sadece UNESCO tarafından korunmaktadır.
C) Evrensel bir değer taşıdıkları için korunmaları küresel bir sorumluluktur.
D) Sadece doğada kendiliğinden oluşan varlıklardır.
Soru 2: Tarihî nesneler genellikle küçük boyutlu olup bir yerden başka bir yere taşınabilir ve çoğunlukla müzelerde sergilenir. Kaşıkçı Elması buna bir örnektir.
Aşağıdakilerden hangisi metinde belirtilen "tarihî nesne" tanımına uygun bir örnek değildir?
A) Hitit Güneş Kursu
B) Selçuklu Parası
C) Topkapı Sarayı
D) İstiklal Madalyası
Soru 3:
UNESCO, kültürel mirası somut (yapı, eşya) ve somut olmayan (gelenek, sözlü ifadeler) olarak ikiye ayırır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi "somut olmayan kültürel miras" kapsamında değerlendirilir?
A) Efes Antik Kenti
B) Mostar Köprüsü
C) Nemrut Dağı Dev Heykelleri
D) Islık Dili (Kuş Dili)
Soru 4:
Pamukkale ve Hierapolis, UNESCO tarafından hem kültürel hem de doğal miras olarak kayıt altına alınmıştır.
Pamukkale'nin bu "karma" listeye alınmasının temel sebebi aşağıdakilerden hangisi olabilir?
A) Sadece termal sulara sahip olması
B) Bölgenin çok fazla turist çekmesi
C) Eserin çok eski bir tarihte keşfedilmiş olması
D) Hem travertenler gibi doğa olaylarını hem de antik kent yapılarını barındırması
Soru 5:
Manas Destanı, Kırgızların millî destanı olup 2009'da UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'ne alınmıştır.
Bir destanın "ortak miras" kabul edilmesi, bu eserin hangi özelliğini ön plana çıkarır?
A) Yazılı bir metin olması
B) Sadece Kırgızistan'da okunması
C) İnsanlık tarihi için kültürel ve edebi bir değer taşıması
D) Dünyanın en kısa destanı olması
Soru 6:
Göbeklitepe, günümüzden 12 bin yıl önce inşa edilmiştir ve tarihte bilinen ilk inanç merkezi kabul edilir.
Göbeklitepe'deki "T" şeklindeki dikilitaşlar üzerinde hayvan figürlerinin olması aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?
A) İnsanların sadece tarımla uğraştığının
B) O dönemde sanat ve inanç dünyasının gelişmiş olduğunun
C) Yerleşik hayata tamamen geçildiğinin
D) Yazının ilk kez burada kullanıldığının
Soru 7:
Mostar Köprüsü 1993'te savaşta yıkılmış, ancak Türkiye ve UNESCO iş birliği ile yeniden onarılmıştır.
Bu durum aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?
A) Ortak mirasın korunmasında uluslararası iş birliğinin önemini
B) Savaşların sadece doğal mirasa zarar verdiğini
C) Tarihî eserlerin yıkıldıktan sonra değerini kaybettiğini
D) Köprülerin en önemli ortak miras ögesi olduğunu
Soru 8:
Çatalhöyük'te evler birbirine bitişiktir ve sokak yoktur; girişler damlardaki deliklerden yapılır.
Çatalhöyük'teki bu mimari yapı öncelikle hangi ihtiyaca yönelik bir çözüm olabilir?
A) Estetik görünüme
B) Savunma ve güvenlik ihtiyacına
C) Tarım alanlarını genişletmeye
D) Komşuluk ilişkilerini bitirmeye
Soru 9:
UNESCO, Dünya Mirası Listesi'ndeki ögelerin korunması için bütçe oluşturur ve restorasyonlarını takip eder.
UNESCO'nun bu çalışmaları yapmasındaki temel amaç nedir?
A) Eserlerden gelir elde etmek
B) Ülkelerin sınırlarını belirlemek
C) İnsanlığın ortak birikimini gelecek nesillere aktarmak
D) Sadece modern yapıları korumak
Soru 10:
Türkiye'de ortak mirasın korunmasından Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı kurumlar sorumludur.
Bir vatandaşın tarihî bir esere zarar verildiğini görüp yetkililere bildirmesi hangi kavramla ilişkilidir?
A) Sorumluluk sahibi etkin vatandaşlık
B) Sadece kendi çıkarını düşünme
C) Tarih öncesi devirleri araştırma
D) Ekonomik kazanç sağlama
Soru 11:
Cumhuriyet; egemenliğin millete ait olduğu ve milletin bunu seçtiği temsilciler aracılığıyla kullandığı bir yönetim biçimidir.
Buna göre cumhuriyet yönetiminde en üstün güç aşağıdakilerden hangisidir?
A) Millî irade (Halkın gücü)
B) Belirli bir zümre veya aile
C) Sadece ordu
D) Tek bir yönetici
Soru 12:
Demokraside "çoğulculuk" ilkesi, farklı görüşlerin farklı siyasi partilerle temsil edilmesi demektir.
Aşağıdakilerden hangisi çoğulculuk ilkesine uygun bir örnektir?
A) Seçimlere sadece tek bir partinin katılması
B) Kararların tek bir kişi tarafından alınması
C) Mecliste farklı fikirlerin temsil edilmesi
D) Farklı düşünenlerin görüşlerine engel olunması
Soru 13:
Anayasamızın 2. maddesine göre Türkiye Cumhuriyeti; demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir. "Sosyal devlet" anlayışına göre devletin temel görevi nedir?
A) Sadece zenginleri korumak
B) Seçim yapmaktan vazgeçmek
C) Hiçbir kurala uymamak
D) Vatandaşlarının toplumsal ve ekonomik refahı için çalışmak
Soru 14:
Türk kadını, 1930'lu yıllarda dünyadaki birçok ülkeden önce seçme ve seçilme hakkını elde etmiştir.
Bu gelişme aşağıdakilerden hangisini güçlendirmiştir?
A) Sadece erkeklerin yönetimdeki etkisini
B) Siyasi partilerin sayısının azalmasını
C) Geleneksel yönetim anlayışını
D) Kadın-erkek eşitliğini ve demokratik katılımı
Soru 15:
Demokrasi sadece bir yönetim şekli değil, aynı zamanda bir yaşam biçimidir; ailede, okulda ve toplumda uygulanır.
Aşağıdakilerden hangisi demokrasinin bir "yaşam biçimi" olarak uygulandığına örnek değildir?
A) Sınıf başkanı seçiminde aday olmak
B) Ailede tatil planı yapılırken herkesin fikrinin sorulması
C) Bir kişinin her konuda tek başına karar vermesi
D) Kantinde alışveriş yaparken sıraya girilmesi
Soru 16:
Hukukun üstünlüğü ilkesine göre yönetenler de yönetilenler de kanunlara uymak zorundadır.
"Hiç kimse hukuktan üstün değildir" diyen bir belediye başkanı hangi ilkeyi vurgulamaktadır?
A) Çoğulculuk
B) Hukukun üstünlüğü
C) Millî egemenlik
D) Laiklik
Soru 17:
Katılımcılık ilkesi gereği vatandaşlar, seçimlerde oy kullanarak veya dilekçe vererek yönetimde söz sahibi olurlar.
Mahallesindeki parkın onarımı için belediyeye dilekçe yazan çocuklar demokrasinin hangi niteliğini kullanmışlardır?
A) Eşitlik
B) Katılım
C) Özgürlük
D) Çoğunluk
Soru 18:
Atatürk, "Egemenlik kayıtsız ve şartsız milletindir" demiştir.
Bu sözle Atatürk aşağıdakilerden hangisini hedeflemiştir?
A) Yönetim yetkisinin halka verilmesini
B) Saltanatın devam etmesini
C) Tek bir kişinin söz sahibi olmasını
D) Kararların meclis dışında alınmasını
Soru 19:
Demokratik devletlerde kişi hak ve özgürlükleri kanunlarla güvence altına alınmıştır.
Hakların "güvence altına alınması" ne anlama gelir?
A) Özgürlüklerin sadece belirli bir kesime ait olduğu
B) Hakların her an iptal edilebileceği
C) Hakların devlet tarafından korunduğu
D) Herkesin istediği her şeyi başkasına zarar vererek yapabileceği
Soru 20:
23 Nisan 1920'de TBMM'nin açılması, halkın yönetimde söz sahibi olması yolunda atılan en büyük adımdır. TBMM'nin açılması demokrasinin hangi temel ilkesiyle doğrudan ilişkilidir?
A) Laiklik
B) Hukuk Devleti
C) Sosyal Devlet
D) Millî Egemenlik
Soru 21:
Etkin vatandaş, haklarını ve sorumluluklarını bilen, bunları yaşamında uygulayan kişidir.
Aşağıdakilerden hangisi bir "etkin vatandaş" davranışı değildir?
A) Alışverişten sonra fiş veya fatura almak
B) Seçim zamanı oy kullanmak
C) Trafik kurallarına sadece polis varken uymak
D) Sivil toplum kuruluşlarına üye olmak
Soru 22:
Vatandaşlık okuryazarlığı, bireyin hak arama özgürlüklerini ve haklarını kullanabilme yeterliliğini ifade eder.
Satın aldığı bozuk ürünü iade etmek için Tüketici Hakem Heyeti'ne başvuran biri için ne söylenebilir?
A) Vatandaşlık okuryazarlığına sahip olduğu
B) Sorumluluklarından kaçtığı
C) Zamanını boşa harcadığı
D) Hukuka güvenmediği
Soru 23:
Etkin vatandaş, toplumsal sorunlara duyarlıdır ve çözüm arayışlarına aktif katılır.
Okul bahçesindeki çöpleri toplamak için kampanya başlatan öğrenciler hangi özelliğe sahiptir?
A) Kendi çıkarını düşünme
B) Sadece kendini ifade etme
C) Sorumsuzluk
D) Toplumsal meselelere duyarlılık
Soru 24:
Etkin olmayan vatandaşlar haksızlıkları görmezden gelir ve kendi çıkarlarına öncelik verirler.
Bu metne göre etkin olmayan vatandaşın topluma etkisi nasıl olur?
A) Sorunların çözülmesini zorlaştırır.
B) Toplumsal huzuru artırır.
C) Adalet anlayışını güçlendirir.
D) İnsan haklarını korur.
Soru 25:
Etkin vatandaş vergisini öder, askere gider ve yasalarca konulan kurallara uyar.
Bir vatandaşın vergisini düzenli ödemesi devlete hangi imkânı sağlar?
A) Sadece yöneticilerin maaşını ödeme
B) Diğer ülkelerle savaş başlatma
C) Yol, okul, hastane gibi hizmetleri halka sunma
D) Seçimleri iptal etme
Soru 26:
Vatandaşlık okuryazarlığına sahip birey, genel ağdaki bilgileri olduğu gibi kabul etmez, eleştirel yaklaşır. İnternette gördüğü bir haberin doğruluğunu farklı kaynaklardan teyit eden biri neyi hedeflemektedir?
A) Zaman kazanmayı
B) Bilgi kirliliğinden korunmayı ve bilinçli karar vermeyi
C) İnternet kullanımını azaltmayı
D) Sadece arkadaşlarına hava atmayı
Soru 27:
CİMER (Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi), vatandaşların dilekçe ve bilgi edinme haklarını kullanmasını kolaylaştırır.
Bir yıl içinde milyonlarca kişinin CİMER'e başvurması neyin göstergesidir?
A) Vatandaşların sorunlarını çözmek için demokratik haklarını kullandığının
B) Teknolojinin sadece oyun için kullanıldığının
C) Ülkede hiç sorun kalmadığının
D) Resmi kurumların çalışmadığının
Soru 28:
Etkin vatandaş, bireysel ve toplumsal farklılıklara saygı duyar.
Kendisinden farklı düşünen bir arkadaşını sabırla dinleyen ve ona hakaret etmeyen bir öğrenci hangi değeri sergiler?
A) Ön yargı
B) Hoşgörü ve saygı
C) Umursamazlık
D) Bencillik
Soru 29:
Etkin vatandaş çevreye karşı kendini sorumlu hisseder; doğal kaynakları korur.
Evindeki kağıt, cam ve plastik atıkları geri dönüşüm kutusuna atan bir çocuk için hangisi söylenemez?
A) Çevre bilincine sahiptir.
B) Sorumluluklarını yerine getirmektedir.
C) Gelecek nesilleri düşünmektedir.
D) Sadece kendi temizliğini önemsemektedir.
Soru 30:
Etkin vatandaş, toplumsal huzur için empati kurarak ve farklılıklara saygı göstererek diyalog kurar.
Bu metinden çıkarılabilecek en kapsamlı yargı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sadece konuşmak yeterlidir.
B) İletişim becerileri toplumsal barışın temelidir.
C) Herkes aynı düşünmek zorundadır.
D) Kurallara uymak iletişimi bozar.
