www.devo.com.tr adresinde öğretmenler gününe özel eğitim materyallerinde çeşitli indirimler vardır.

Merhaba Ziyaretçi

testkutusu

Osmanlıdan Portreler

'Fotoğraf ve Resimler' forumunda Performans tarafından 3 Haziran 2007 tarihinde açılan konu

  1. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    [​IMG]
    Kaplumbağa Terbiyecisi, Osman Hamdi Bey; tuval üstüne yağlıboya, 221.5 x 120 cm. (1906)​
     
  2. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    Osmanlı kadını ve gündelik yaşam

    Sohbet etmek, nakış işlemek ya da kahve ve çubuk içmek dışında pek bir eğlencesi olmayan harem kadınları için konuk ağırlamak, sazlı sözlü eğlenceler düzenlemek, onların tekdüze gündelik yaşantılarına hareket katan olaylardı. Saray hareminde de cariyelerden oluşan bir musiki ve raks heyeti bulunur, sazendelere devrin en önde gelen erkek hocaları ders verirdi. Kadınlar, sadece padişah sarayında değil, devlet ileri gelenlerinin ve saray çevresinin konak ve yalılarında da musikiyle uğraşır, fasıl icra ederlerdi.

    Osmanlı kadının ev dışı yaşantısı da oldukça sınırlıydı. Pek çok gereksinimi hizmetçiler ya da bohçacı kadınlar tarafından karşılanan üst sınıf hanımları, çok ender alışverişe çıkardı. Düğün, paça günü, kına gecesi, helva gecesi, mevlit gibi özel günler, türbe, tekke ziyaretleri eş dost ziyaretleri ve hamama gitme dışında evden pek çıkmayan bu kadınların yaşamında, bahar ve yaz aylarında gidilen mesireler bu yüzden çok önemli yer tutardı. Osmanlı kadınının harem yaşantısı hakkında kulaktan dolma bilgilerle ya da okuduklarıyla yetinmek zorunda kalan batılı erkekler, onları evlerinin dışında, ancak bir yerden bir yere giderken, bazen çarşıda harem ağalarının eşliğinde alışveriş ederken ya da mesire yerlerinde eğlenirken izleme olanağını bulurlardı

    Avrupa yakasında Kağıthane, Anadolu yakasında Göksu ve Küçüksu, en gözde mesire yerleriydi. Arabalarda ya da çayırda 'piyasa' eden, ellerinde dantelalı şemsiyeleriyle zarif kayıklarda aheste aheste dolaşan bu rengarenk feraceli, "hava kadar şeffaf" yaşmaklı kadınların oluşturduğu hoş görüntü, batılı ressamların tuvaline sık sık yansımıştır.
    [​IMG]
    Haliç'te Gezinti, Tristam (Tristram) James Ellis; karton üstüne suluboya ve tempera, 39.5 x 72 cm. (1888)​
     
  3. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    Batılı ressamların gözünden kadınların dünyası ve "harem"

    Oryantalist ikonografyada kadın ve kadına ilişkin resimler önemli bir yer tutar. Bu, büyük ölçüde 'harem' olgusuna bağlıdır ve gerek Oryantalist edebiyatı, gerekse Oryantalist resmi biçimlendiren en önemli öğelerden biri, 'harem' fantezisidir. Müslüman ülkelerde saray ve konakların kadınlara ait olan bölümüne verilen Harem adı, Arapça 'girilmesi yasak olan, kutsal olan yer' anlamlarına gelir. İşte bu yasaklama ve onun getirdiği bilinmezlik, haremi, özellikle de saray haremini, batılıların gözünde Doğu'nun en çekici mekânı haline getirmiştir.

    Oryantalist ressamlar harem resimlerinde çoğunlukla yazılı kaynaklardan hareket etmekle birlikte, resimlerin gerçekleştirilmesinde zaman zaman Müslüman olmayan modellerden yararlanmış, yer yer de hayal güçlerini kullanmışlardır. Haremi ilginç kılan, dış dünyaya kapalılığı kadar bu kapalı kapılar ardında yaşandığı düşlenen erotizmdir. Avrupalı erkekler için doğulu kadın, zamansız bir dünyada yaşayan ve kendisini efendisine hazırlamanın dışında bir işi olmayan bir sultan ya da bir cariyedir. Ulaşılması imkansız onca kadını görebilme hayali ve tek bir erkeğin bu kadınların hepsine sahip olması, harem fantezisinin en temel öğeleridir. Buna karşılık, Osmanlı haremine girme olanağını bulan Avrupalı kadınların anlattıkları ya da resimledikleri harem, farklı bir dünyayı gözler önüne serer. Onların haremleri, yer yer Binbir Gece Masalları'nın izlerini taşısa da çoğunlukla ağırbaşlı ve saygın ev ortamlarıdır. Ancak Oryantalist söylemde etkili olan, erkeklerin bu konuda yazdıkları ve betimledikleridir, çünkü onlar Batı'ya, Batı'nın onlardan beklediğini verirler; kadınların yazdığı ya da çizdiği, gerçeğe daha yakın olsa da Batı için aynı çekiciliği taşımaz.
    [​IMG]
    Düğün Ertesi: Paça Günü, ressamı belirsiz (Kuzey Avrupa?); tuval üstüne yağlıboya, 53.5 x 76 cm. (18. yüzyılın ortaları)​
     
  4. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    Topluma Yönelen Bakışlar

    İstanbul'daki elçilik çevrelerinde çalışan ressamlar, Osmanlı başkentinin çeşitli semtlerini resimlemiş, imparatorlukta giyilen farklı kıyafetleri çizmiş, yabancı elçilerin, çevirmenlerinin, giderek kimi Osmanlı büyüklerinin portrelerini yapmışlardır. Örneğin Vanmour, birçok kabul sahnesi ve İstanbul görüntüsünün yanı sıra Osmanlı devletindeki çeşitli görevlileri kendilerine özgü giysileriyle resimlemiş ve bunlar 1714'te Fransız elçisi Marquis de Ferriol'ün Recueil de cent estampes représentant différentes nations du Levant adlı kitabında basılmıştır. Bugün değişik koleksiyon ve müzelerde rastlanan benzer boyutlu resimlerin, Vanmour'un bu yağlıboya dizisinin parçaları olduğu sanılmaktadır..

    18. yüzyılda İstanbul'da çalışmış Avrupalı ressamlar içinde Malta şövalyesi Antoine de Favray en önemlilerindendir. 1762'de İstanbul'a gelen ve 1771'e kadar Fransız elçileri Comte de Vergennes ve Comte de St. Priest için çalışan Antoine de Favray, Vergennes ve eşinin Türk giysileri içinde portrelerini yapmıştır. Portrelerde yalnız giysiler değil oturuş biçimleri de doğuludur.

    Batılı ressamların başlattığı bu resim ve portre geleneği, saray ve elçilik çevrelerinden yavaş yavaş daha geniş bir kesime yayılacak, önce önemli devlet görevlilerinin, ardından seçkin Osmanlı ailelerinden insanların, gittikçe artan bir yoğunlukta resimleri yapılacak, daha önemlisi, bu yağlıboya resim geleneği Avrupalı ressamlardan yerli ressamlara da aktarılacak ve örneğin bir Osman Hamdi Bey, doğulu bir ressam olmasına karşın, birçok resmiyle gerçek bir 'oryantalist' ressam sayılacaktır.

    [​IMG]
    Thomas Hope'un Türk Giysileri İçinde Portresi, Henry Bone (William Beechey'den); bakır üstüne emaye, 29 x 21 cm. (Mayıs 1805)​
     
  5. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    Elçiler ve Ressamlar

    Avrupa'dan İstanbul'a gelip daha çok elçilik çevrelerinde çalışan Avrupalı ressamların en çok resimledikleri konulardan biri de elçi kabul törenleridir. Osmanlıların geleneksel protokolünde bu kabul törenleri, her zaman yeniçerilere üç aylıklarının ödendiği 'ulûfe' gününe rastlatılmıştır. Kabul günü sabahı elçi ve eşliğindekiler, görevli yeniçeriler eşliğinde saraya giderler. Bâb-ı Hümâyûn'dan girip Bâbü's-selam'a geldiklerinde atlarından iner, kılıçlarını bırakır ve ikinci avluya girerler. Burada yeniçerilere yemek dağıtılmasına ve 'çanak yağması' denen olaya tanık olurlar. Daha sonra heyet, Dîvân-ı Hümâyûn'un yanındaki odaya alınır ve burada sadrazam onlara bir yemek verir. Yemekten sonra bir Dîvân toplantısını izlerler. Yandaki bir odada elçiye 'hilat' giydirilir. Sonra da elçi ve eşliğindekiler Bâbü's-saade'den geçerek Arz Odası'na gelir ve getirdikleri armağanlarla birlikte padişahın huzuruna çıkarlar. Birkaç nezaket sözcüğünden sonra elçi, tahtta oturan padişaha sunulmak üzere güven mektubunu yanındaki 'dragoman'a verir. Görevlilerin elinde dolaşan mektup, sadrazam tarafından padişahın yanına bırakılır. Sadrazam padişah adına elçiye yanıt verir ve tören sona erer.

    Avrupa ülkeleriyle diplomatik ilişkilerin hızlandığı 18. yüzyılda Avrupa başkentlerine gönderilen Osmanlı elçileri o ülkelerde önemli izler bırakmış, Osmanlı elçilerinin bu ülkelerdeki kabul törenleri de Avrupalı ressamlar tarafından resimlenmiştir. 1709'da Ruslara yenilgisi nedeniyle Osmanlılara sığınan İsveç kralı XII. Şarl'ın borçlarını geri almak üzere 1727 yılında İsveç kralı I. Frederick'e gönderilen Kozbekçi Mustafa Ağa'nın ve aynı amaçla 1733'te İsveç'e giden Mehmed Said Efendi'nin, İsveçli ressamlarca yapılmış resimleri, bu türün çarpıcı örneklerindendir.

    [​IMG]
    Fransız Büyükelçisi Vergennes Kontu Charles Gravier'nin Türk Giysileri İçinde Portresi, Antoine de Favray; tuval üstüne yağlıboya, 141.5 x 113 cm. (1766)​
     
  6. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    Sultanlar ve Portreleri

    Osmanlıların 15. yüzyıldan sonra Akdeniz ve Avrupa kıtasına yayılarak Avrupa güç dengesinde önemli rol alması, buralarda Türkiye ve Türklere karşı ilginin artmasına neden olmuş, Avrupalılar Osmanlı'yı tanımak ve öncelikle Osmanlı devlet yapısı hakkında bilgi edinmek istemişlerdir. Özellikle 18. yüzyılda gitgide artan siyasal ve ticari ilişkiler, birçok diplomat, tüccar ve gezgin yanında çok sayıda ressamı da Osmanlı başkentine getirmiş, genellikle diplomatik çevrelerde çalışan bu Avrupalı ressamlar, Batılı anlamda portreciliğin saray çevresinde yaygınlık kazanmasına neden olmuştur.

    Osmanlılarda 16. yüzyıldan beri süregelen bir padişah portreciliği geleneği vardır. Ancak bu portreler minyatür tekniğinde yapılmıştır ve çoğu kez Sultan Osman'dan başlayarak bütün Osmanlı padişahlarının portresini içeren portre albümleri içinde yer alırlar. 18. yüzyıldan sonra bu portre dizilerinin farklı tekniklerde yapıldığı ve İstanbul'da bu tür albümleri hazırlayan yerli atölyelerin oluştuğu görülür. Yağlıboya padişah portreleriyse 18. yüzyıldan sonra yaygınlaşmıştır. III. Selim döneminden sonra çok sayıda yerli ressam, batı tekniklerinde portre yapmış, ardından tahta geçen II. Mahmud, gerçekleştirdiği kıyafet devriminden sonra yeni giysileriyle göründüğü yağlıboya portrelerini devlet dairelerine astırmıştır.
    [​IMG]

    Sultan Abdülmecid, ressamı belirsiz; tuval üstüne yağlıboya, 81.5 x 60 cm. (1850'ler)​
     
  7. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    [​IMG]
    Kahve Keyfi, ressamı belirsiz (Fransız Okulu); tuval üstüne yağlıboya, 112 x 101.5 cm. (18. yüzyılın ilk yarısı)
     
  8. Performans

    Performans Çalışkan Üye Üye

    Katılım:
    26 Ocak 2007
    Mesaj:
    1,561
    Alınan Beğeniler:
    11
    Ödül Puanları:
    38
    Osmanlıdan Portreler

    Kadınlar, giysiler, portreler
    Batılı ressamların kadına ilişkin resimlerinde önemli bir grup, giyim kuşamı öne çıkaran portrelerdir. Ressamlar, Osmanlı kadınının ev içi yaşamını görme olanağına sahip olmasalar da giysileriyle ilgili bilgi sahibiydiler; dahası, pek çoğu ülkesine dönerken bu giysilerden götürüyor ve onları gerektiğinde stüdyo aksesuarı olarak kullanıyordu. Özellikle 18. ve 19. yüzyıllarda Avrupalı kadınların ya da hayali modellerin Osmanlı giysileri içinde betimlendiği çok sayıda resim yapılmıştır.

    İstanbul'daki yabancı elçilik çevrelerinde de Osmanlı giysileri içinde resmini yaptırma modası yaygındı. Müslüman Osmanlı kadınlarını ev giysileri içinde resimleme olanağını bulamayan ressamlar, buna karşılık İstanbullu Rum, Ermeni, Yahudi ve Levanten kadınlarını ve onların ev içi yaşantılarını rahatlıkla betimlemişlerdir. Aslında Osmanlı saray çevresi ve yüksek tabakadan kadınlar da resimlerini yaptırmaya meraklıydılar. Ancak Henriette Brown ve Mary Walker gibi batılı kadın ressamlara yaptırılan bu resimler, modellerini son moda Avrupa kıyafetleri içinde gösteren, bittiğinde de evdeki erkek hizmetçilerden bile gizlenen, ya bir dolaba saklanan ya da üzerine bir perde çekilen portrelerdi.
    [​IMG]
    Türk Giysileri İçinde Bir Kadın, Jean-Etienne Liotard (?); parşömen üstüne pastel, 62 x 47 cm. (1740 - 1750 arası?)
     
  9. gs.esma

    gs.esma Misafir Ziyaretçi

    :-[ :-[ :-[
     
Yükleniyor...

Bu Sayfayı Paylaş